Nachtelijke onrust bij dementie of een verstandelijke beperking

4 tips bij nachtelijke onrust. en dementie of verstandelijke beperking

Slaapproblemen en nachtelijke onrust zijn veel voorkomend bij dementie of verstandelijke beperking. Mensen met dementie of een verstandelijke beperking hebben een aangetast brein door een ziekte, aandoening of aangeboren afwijking. Dit kan resulteren in problemen met het geheugen, het denken, de taal, de oriëntatie, het handelen (zoals aankleden) en schoolse vaardigheden (zoals rekenen).

Voor zorgverleners en familieleden is het vaak heel lastig om bij mensen, met dementie of een beperking, slaapproblemen te herkennen. Veelal kunnen deze mensen hun slaapprobleem niet zelf benoemen.

Niettemin kan een slaapstoornis ook nog een extra invloed hebben op hun functioneren en leiden tot gedragsproblemen en wisselende stemming gedurende de dag. Het is daarom belangrijk om op signalen te letten die mogelijk verband houden met een slaapprobleem.

De signalen bij nachtelijke onrust en slaapproblemen

  • Veel slapen overdag, waardoor men ’s nachts niet meer in slaap kan vallen
  • Het verschil tussen dag en nacht niet meer kennen, dit herken je aan het moment dat de bewoner bijvoorbeeld overdag in de pyjama rondloopt.
  • Niet meer zo actief zijn als vroeger en daarom minder slaap nodig hebben
  • Een depressie of een delier hebben
  • Het gebruik van veel cafeïne en/of alcohol
  • Wanneer je overdag medicijnen toe moet dienen bij de bewoner die versuffend kunnen werken
  • Een ontregelde biologische klok
  • Veel lichamelijke problemen
  • Dwalen in de nacht

Om slaapproblemen en nachtelijke onrust te behandelen, zijn er al een aantal zaken die je als zorgverlener of familielid aan kunt passen voor de cliënt.

Nachtelijke onrust verhelpen door middel van de innovatieve zorg producten van Qwiek

 

Tip 1. Pas de omgeving aan bij nachtelijke onrust

Heeft een cliënt met dementie of een verstandelijke beperking last van nachtelijke onrust of slaapproblemen, zorg dan in de slaapkamer voor een goede temperatuur, een goed bed en goed matras en zorg voor voldoende frisse lucht. Gebruik daarnaast het juiste licht, hierbij is het wel belangrijk om erachter te komen wat iemand fijn vindt. De een slaapt graag in een volledig verduisterde kamer, terwijl de ander juist liever met een nachtlampje aan slaapt. Houdt er ook rekening mee dat iemand overdag voldoende daglicht ziet.

Tip 2. Zorg voor een goed ritme

Zorg bij nachtelijke onrust en slaapproblemen voor een vast tijdstip van opstaan en naar bed gaan, houdt hierbij wel rekening met het vroegere ritme van de cliënt. Verder is het belangrijk om overdag in beweging te blijven en activiteiten te doen, zodat er geen verveling ontstaat en er geen verleiding is om een middagdutje te doen, wanneer iemand voldoende slaapt in de nacht.

Tip 3. Ontspannen slapengaan door goede slaaphygiëne

Zorg voor volledige ontspanning, wanneer het tijd is om te gaan slapen. Zorg nog voor een klein hapje te eten zodat er geen honger meer is, maar geef geen zware maaltijd. Een warm bad of warme douche kan ook helpen in de ontspanning. Vermijdt TV kijken of op een tablet kijken. Het licht van het scherm activeert het lichaam op een moment dat het juist in ruststand moet komen. Ook voor het slapen nog even naar het toilet gaan is belangrijk. Probeer ook hier een routine in te vinden.

Tip 4. Gebruik muziek bij slaapproblemen en nachtelijke onrust

Voor mensen met dementie of een verstandelijke beperking is muziek een bewezen effectief hulpmiddel bij slaapproblemen. De combinatie van herkenbare muziek en rustgevende muziek ontspant en helpt bij het in slaap vallen. Binnen de ouderenzorg worden vaak muziektherapeuten ingezet om nachtelijke onrust te verminderen. Zij hebben sinds kort de mogelijkheid om de door Vilans erkende muziekkussen-interventie toe te passen met het Qwiek.snooze muziekkussen. Muziektherapeute Annemieke Raven-De Vries kon zo bijvoorbeeld bij één van haar cliënten een reductie bereiken van 50% in het nachtelijk dwalen.

Heb je zelf last van slaapproblemen? Dan kun je bovenstaande tips natuurlijk ook voor jezelf toepassen.

Bronnen op gebied van nachtelijke onrust, slaapproblemen, dementie en verstandelijke beperking

https://encyclopedie.medicinfo.nl/gedragsproblemen-bij-dementie-slaapproblemen-en-nachtelijke-onrust
http://www.platformemg.nl/wp-content/uploads/2012/07/Verstandelijke-handicap-en-slaapproblemen.pdf
https://www.vilans.nl/artikelen/muziekkussen-voor-ouderen-dementie-erkend-als-goed-onderbouwde-interventie